Đường gồ ghề nguy hiểm
Tết Nguyên đán là thời điểm đầu của chu kỳ năm mới. Khi căn cứ vào các sử liệu và văn hóa dân gian, chúng ta khó xác định người Việt bắt đầu ăn tết vào dịp lập xuân từ khi nào; tuy nhiên, nhắc về nguồn gốc tết chúng ta lại có nhiều thông tin thú vị.PGS.TS Nguyễn Ngọc Thơ, Giảng viên cao cấp Viện Phát triển năng lực lãnh đạo, Đại học Quốc gia TP.HCM cho biết, người Việt cổ sớm hiểu và xác định Tết Nguyên đán là mở đầu cho một năm nông lịch nhờ vào khả năng nhận thức sự tuần hoàn của thời tiết và sự thích ứng của vụ mùa ngoài đồng. Từ thời cổ đại, khi tổ tiên người Việt nhận thức được sự chuyển giao của thời tiết và chu kỳ thời gian trong năm đã có một số hình thức sơ khai về việc xác lập chu kỳ tuần hoàn và tổ chức đón tết. Khảo cứu về phong tục của người Bách Việt cổ, trong đó có tổ tiên Lạc Việt, cho thấy ngày tết đầu năm trước đây rơi vào đầu tháng 11 âm lịch (ứng với tháng Tý), chứ không phải đầu tháng giêng (tháng Dần). Cụ thể, người Việt xưa không dùng số đếm để gọi ngày, tháng mà dùng Thiên can – Địa chi để gọi tên, chẳng hạn hết tháng Tý thì tới tháng Sửu, rồi đến Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất, Hợi là hết một năm. Giờ Tý là giờ chuyển giao giữa hai ngày trong đêm, tháng Tý là tháng lạnh nhất trong năm - tháng 11, ứng với thời điểm Đông chí, thời điểm để bắt đầu một chu kỳ đếm mới. Lúc này mùa màng cũng đã kết thúc, người Việt xưa nghỉ ngơi để chờ đến khi thời tiết ấm lên mới tính tới việc gieo cấy mùa sau. Vì vậy, họ đã chọn đầu tháng Tý (tức tháng 11 âm lịch) để ăn tết. Tính từ đầu tháng 11 cho tới đầu tháng 5 năm sau là trọn 6 tháng; do đó, người Việt gọi Tết Đoan ngọ ngày mùng 5.5 âm lịch là Tết nửa năm. "Có giả thuyết cho rằng, tháng 11 ở Việt Nam trời chưa quá lạnh, người Việt cổ có thể tổ chức các hoạt động đón tết. Trong khi đó, ở Trung Quốc, Triều Tiên, Nhật Bản… tháng 11 là bắt đầu vào chính đông, quá lạnh không ăn tết được nên họ phải tính toán lựa chọn thời điểm tiết lập xuân để ăn tết, chính vì thế họ xác định tết âm lịch vào tháng Dần (tức tháng giêng, ngay trước hoặc sau tiết lập xuân). Họ xác định tháng Dần là tháng đầu năm, gọi là "Chính nguyệt" (tức tháng chính trong năm). Quá trình này diễn ra rất sớm trong lịch sử, dưới nhãn quan "di phong định tục" . Trong quá trình tiếp xúc văn hóa và hội nhập, người Việt cổ đã dần chuyển đổi tổ chức đón tết từ đầu tháng Tý (tháng 11) sang đầu tháng Dần (tháng giêng) như ngày nay vậy", PGS.TS Nguyễn Ngọc Thơ chia sẻ.Trước đây không lâu, một số làng quê ở Vĩnh Phúc, Phú Thọ - nơi được cho là vùng đất kinh đô xưa của nhà nước Văn Lang xưa của các vị vua Hùng còn lưu lại một số tập tục cổ (như tục ăn đất khoán hun khói, tục làm lễ mở cửa rừng...) gợi về ký ức của ngày tết cổ xưa vào đầu tháng 11 của người Việt cổ. Một số gia đình người Việt gốc Hoa ở Đồng bằng sông Cửu Long vốn có nền tảng Bách Việt cổ cũng tổ chức cúng tết Đông chí bằng chè trôi nước, bánh ngọt và trái cây, coi tết Đông chí là ngưỡng thêm tuổi mới của mọi người. Như đã nói, trên đây là một giả thuyết cần có nhiều khảo cứu hơn nữa để làm rõ hơn vấn đề.Theo PGS.TS. Nguyễn Ngọc Thơ, khó có thể biết rõ người Việt xưa ăn tết thế nào nhưng cơ bản tết không thay đổi về ý nghĩa. Tết xưa còn lưu lại trong ký ức người Việt Nam hôm nay chỉ có thể là ký ức tết từ thời bao cấp hay ở giai đoạn đầu của cải cách – mở cửa mà thôi. Phong tục ngày tết xưa về cơ bản thể hiện sinh động các ý nghĩa tạ ơn đất trời, thần linh và tổ tiên, củng cố mối quan hệ vốn có của gia đình - dòng tộc, thực hiện các nghi lễ cổ truyền để chào đón năm mới và truyền dạy văn hóa cho các thế hệ con cháu, củng cố và mở rộng giao tiếp với láng giềng xung quanh, tổng kết – đúc kết kinh nghiệm của năm cũ và gửi gắm mong ước cho năm mới, chuẩn bị tâm thế mới cho năm làm việc tiếp theo. Nhìn chung, dù là tết xưa hay tết nay gì đi nữa thì ngày tết vẫn là dịp để chúng ta nhìn lại những thành quả của năm cũ và rút ra bài học cho năm mới (đối với cá nhân) và củng cố truyền thống gia đình và các mối quan hệ (đối với xã hội). Ông Thơ cho rằng, trước đây, cuộc sống hằng ngày chưa thật đủ đầy nên người ta mong đến tết để được nghỉ ngơi, ăn ngon, mặc đẹp. Vậy nên mới có câu:Cu kêu 3 tiếng cu kêuMong mau tới tết dựng nêu ăn chè.Còn ngày nay, cuộc sống no ấm hơn nên việc ăn mặc không là vấn đề nữa. Thay vào đó, sau một năm làm việc vất vả, dịp tết được nghỉ dài ngày, nhiều người quay về gia đình đoàn tụ và đón tết với gia đình trong khi không ít người muốn được nghỉ ngơi, giải trí, giao tiếp (không muốn các nghi lễ theo họ là "rườm rà"), hoặc đi du lịch..., nên dường như có sự chuyển dịch từ "ăn tết" sang "chơi tết". Dù vậy, dù là "ăn tết", "chơi tết" hay gì đi nữa thì các nghi lễ truyền thống trong dịp tết như cúng ông Táo, cúng tất niên và đ1n ông bà tổ tiên về ăn tết, cúng giao thừa, mừng tuổi ông bà cha mẹ, lì xì trẻ thơ, chúc tết dòng họ, láng giềng, thăm viếng thầy cô cũ thưở thiếu thời, tạ ơn những quý nhân đã giúp đỡ trong đời... vẫn được ưu tiên gìn giữ. Nói cách khác, các ý nghĩa cơ bản của ngày tết vẫn được giữ nguyên trạng qua phong tục và nghi lễ, việc tổ chức "ăn tết" hay "chơi tết" chỉ là hình thức thích ứng của cuộc sống đương đại. Cũng cần nhấn mạnh rằng, các phong tục, nghi lễ quan trọng trong mấy ngày tết chỉ đẹp khi chúng ta không tạo gánh nặng các thành viên gia đình, nhất là phụ nữ (chẳng hạn bắt buộc phải mâm cao cỗ đầy, nấu nướng phải tươm tất nhiều món, gánh nặng con cháu làm ăn xa quay về phải "lễ nghĩa" đầy đủ với cả họ, cả làng...). Tết là dịp sum vầy để củng cố hay xây đắp truyền thống gia đình, chúng ta cần chú ý đến nhu cầu được nghỉ ngơi, chơi tết của phụ nữ trong nhà và những người trẻ vốn đã vất vả ngược xuôi mưu sinh trong suốt năm qua. Theo nhà nghiên cứu văn hóa, dù là ăn tết hay chơi tết chúng ta cũng cần chú ý yếu tố về sự ấm cúng của gia đình, đặc biệt là những người có tuổi, ông bà cao tuổi vì ngày tết là khoảng thời gian thiêng liêng để các bậc cao niên được sống trong không gian thiêng liêng của gia đình, được tương tác, đối thoại và thể hiện lòng tôn kính, kính nhớ với tổ tiên. Đối với nhiều gia đình Việt Nam, bàn thờ tổ tiên những ngày tết phải đầy đủ lễ phẩm và nhang khói, có như vậy họ mới cảm thấy ấm cúng, an lòng. Vậy nên người trẻ mong muốn tổ chức chơi tết (như mời bố mẹ đi du lịch xa nhà chẳng hạn) phải lưu ý việc này."Do đó, nếu người trẻ mong muốn mời ba mẹ rời quê lên thành phố ăn tết hay cùng nhau đi du lịch đó đây mà ba mẹ từ chối thì không nên buồn, bởi ba mẹ và những người lớn trong nhà còn có những nhiệm vụ phải làm để giữ lửa, giữ phong tục, giao tiếp với người tổ tiên đã khuất", PGS.TS Nguyễn Ngọc Thơ lưu ý.Thêm vào đó, những ai đang làm bố làm mẹ cần chú ý tạo điều kiện để con trẻ được trải nghiệm không khí tết qua những tập tục cổ truyền như cùng bố mẹ tảo mộ ông bà, bài trí bàn thờ, dán liễn xuân, quây quần bên nồi bánh chưng/bánh tét và sum họp đêm giao thừa, được mặc trang phục đẹp nhất chúc tết ông bà cha mẹ, mừng tuổi dòng họ, láng giềng, khuyến khích các con biết thể hiện lòng biết ơn đối với gia đình, thầy cô, láng giềng. Tất cả những hình ảnh ấy sẽ kết thành ký ức tuổi thơ thật đẹp về ngày tết, sẽ theo các con suốt cuộc đời, và sẽ thôi thúc chúng thực hiện những điều tương tự đối với thế hệ sau nữa khi chúng trưởng thành.Hành trình gắn kết bằng võ học của game thủ Tân Thiên Long Mobile VNG
Trước vòng đấu thứ 13 V-League 2024-2025, CLB Thanh Hóa có 22 điểm, kém đội đầu bảng Nam Định 2 điểm. Nếu đánh bại CLB TP.HCM, thầy trò HLV Popov sẽ đòi lại vị trí số 1 nhưng kịch bản này đã không xảy ra. Trong buổi họp báo sau trận đấu, ông Mai Xuân Hợp, trợ lý HLV trưởng của CLB Thanh Hóa tỏ ra không hài lòng với trọng tài chính Lê Vũ Linh, người đã truất quyền chỉ đạo của HLV Popov và rút thẻ đỏ cho ông Hoàng Thanh Tùng, thành viên ban huấn luyện đội khách. Ông Hợp tỏ ra bức xúc: "Hôm nay, CLB Thanh Hóa khát khao giành 3 điểm tại Thống Nhất. Chúng tôi rất muốn chiến thắng để lấy lại ngôi đầu bảng. Nhưng trọng tài đã xé nát trận đấu, thật đáng buồn. Một số tình tiết trên sân đã rõ rồi, không cần phải nhắc lại nữa. Nó làm ảnh hưởng trực tiếp đến tính chất trận đấu. Với chúng tôi, chỉ giành được 1 điểm là vấn đề. Bởi CLB Thanh Hóa đang cố gắng từng trận một với mong muốn đạt được điều tốt nhất trong mùa giải này". Cựu tuyển thủ Việt Nam nói thêm: "Việc thiếu vắng HLV Popov ảnh hưởng lớn đến CLB Thanh hóa. Ông ấy là người nhiệt huyết, luôn thúc đẩy, động viên cầu thủ trong từng pha bóng. CLB Thanh Hóa thiệt thòi lớn khi không có sự chỉ đạo của HLV Popov trong hiệp 2". Bên kia chiến tuyến, HLV Phùng Thanh Phương không bất ngờ về việc HLV Popov bị truất quyền chỉ đạo. Thuyền trưởng CLB TP.HCM nói: "Một trận đấu mà trọng tài cần tham khảo VAR nhiều thì ảnh hưởng đến nhịp độ, tinh thần cầu thủ 2 đội. Không chỉ ở trận này, những trận khác đều có VAR và tôi cũng như các đối thủ đều bị ảnh hưởng. Nhưng trong bóng đá, các đội cần phải tuân thủ, thực hiện theo điều lệ. Còn về Popov, đó là cá tính của ông ấy rồi. Đây không phải trận đầu tiên HLV Popov có những phản ứng như vậy". HLV Phùng Thanh Phương cũng tỏ ra vui mừng với 1 điểm có được: "Với chúng tôi, 1 điểm này cũng rất quý giá, đặc biệt là khi đối đầu một đối thủ đang thuộc nhóm dẫn đầu như CLB Thanh Hóa. Chúng tôi đã đạt được mục tiêu ban đầu đề ra. Các cầu thủ đã thi đấu với một tinh thần tốt. Đây là tiền đề để chúng tôi hướng đến các trận đấu tiếp theo".
Hy hữu: Cả cơ trưởng cùng cơ phó ngủ quên 28 phút giữa chuyến bay
Buổi lễ giao nhận quân năm 2025 đã diễn ra tại Q.7, TP.HCM vào sáng 13.2.2025.Tham dự buổi lễ có ông Nguyễn Văn Nên, Bí thư Thành ủy TP.HCM; thượng tướng Võ Minh Lương, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng; trung tướng Nguyễn Trường Thắng, Tư lệnh Quân khu 7; trung tướng Nguyễn Văn Nam, Tư lệnh Bộ Tư lệnh TP.HCM, Phó chủ tịch Thường trực Hội đồng Nghĩa vụ quân sự TP.HCM.Năm 2025, TP.HCM là địa phương có số lượng chỉ tiêu giao quân cao nhất cả nước. Tại buổi lễ, các tân binh cũng đã bày tỏ sự xúc động và tự hào.Sáng 13.2, cơn mưa trái mùa trở nên nặng hạt, nhưng vẫn không thể làm giảm đi tinh thần của các tân binh. Người nhà, gia đình của các tân binh cũng là một phần quan trọng, giúp họ an lòng hơn khi lên đường thực hiện nghĩa vụ thiêng liêng với Tổ quốc.Các tân binh đều là các chàng trai, cô gái ở độ tuổi đôi mươi. Có người đã từng đi làm, bươn chải. Cũng có người trước giờ chưa từng bước ra khỏi vòng tay chăm sóc của mẹ cha. Thế nhưng ở mỗi người họ, ai cũng hiểu được trách nhiệm sắp tới của mình, của người công an nhân dân, người bộ đội Cụ Hồ.Ai cũng giữ vững tinh thần trách nhiệm, ý chí lạc quan để bước tiếp trên con đường phụng sự Tổ quốc, và cũng là con đường trưởng thành của chính bản thân mình.
Theo kết quả điều tra, trưa 13.12.2024, Công an Q.Tân Bình phát hiện P.M.P và L.H.A.T (cùng 19 tuổi) chở nhau trên xe máy chạy trên đường Nguyễn Chánh Sắt (P.13, Q.Tân Bình), cùng kiện hàng có dấu hiệu nghi vấn nên tiến hành kiểm tra.Tại đây, công an phát hiện có 1 gậy dùi 3 khúc, 1 bình xịt hơi cay, 1 dụng cụ bắn điện cùng 3 viên đạn.Cả 2 khai đều là nhân viên giao hàng của hãng xe công nghệ. Trưa cùng ngày, T. nhận đơn hàng trên và vận chuyển từ đường Bạch Đằng đến đường Nguyễn Chánh Sắt.Mở rộng điều tra, công an xác định người giao hàng cho T. và P. là Huỳnh Châu Long (32 tuổi, ở Q.Gò Vấp) nên mời về làm rõ. Khai với công an, Long cho biết mua roi điện, bình xịt hơi cay, còng số 8, súng bắn đạn cao su từ một người thông qua ứng dụng Telegram. Để tránh bị phát hiện, Long sử dụng tài khoản ngân hàng của em họ khi giao dịch. Long kinh doanh các mặt hàng trên từ năm 2023 tới nay.Ngày 30.11.2024, Long mua 6 kiện hàng gồm 50 súng bắn điện, 60 đèn pin chích điện, 60 bình xịt hơi cay, 100 còng số 8 với tổng số tiền gần 90 triệu đồng.Khám xét nơi ở của người này, công an thu giữ 45 khẩu súng ngắn, 249 viên đạn, 5 hộp tiếp đạn, 30 bộ dụng cụ bắn điện, 175 dụng cụ chích điện; gần 500 bình xịt hơi cay, 200 gậy dùi ba khúc, hơn 210 đèn pin chiếu sáng kết hợp chích điện, 60 còng số 8.Lực lượng chức năng xác định Trần Bá Lộc là người bán số hàng trên cho Long nên bắt giữ. Công an Q.Tân Bình mở rộng vụ án để điều tra, đồng thời củng cố hồ sơ xử lý với Long về hành vi mua bán trái phép công cụ hỗ trợ.
Tỉ phú sầu riêng vùng đất bazan
Bản tin Xem nhanh 12h ngày 9.1.2025 của Báo Thanh Niên có những thông tin đáng chú ý sau:Vụ kiện hy hữu về tờ vé số trúng giải độc đắc nhưng bị từ chối trả thưởng từng khiến dư luận xôn xao đến nay đã có những diễn biến mới. Ngày 8.1, nguồn tin riêng của phóng viên Báo Thanh Niên cho biết TAND thị xã Hương Thủy (tại thành phố Huế) đã có thông báo gửi Viện KSND thị xã Hương Thủy và các bên liên quan về việc thụ lý vụ án dân sự tranh chấp trả thưởng 2 tỉ đồng của tờ vé số trúng giải độc đắc bị rách.Nhiều người hâm mộ đã bày tỏ sự tiếc nuối khi nghe thông tin về việc 2 chương trình thực tế đình đám “Anh trai vượt ngàn chông gai” và “Chị đẹp đạp gió” sẽ không sản xuất mùa mới trong năm 2025. Thay vào đó, nhà sản xuất YeaH1 sẽ tập trung vào hai chương trình thực tế mới là Show It All và Haha Farmer.Anh trai vượt ngàn chông gai sẽ tiếp tục với concert thứ 3 tại TP.HCM vào tháng 3.2025 và dự án phim điện ảnh cùng tên. Chương trình đã gặt hái nhiều thành công vang dội trong năm 2024, liên tục đứng đầu rating trên VTV3, thu hút lượng lớn người xem trên YouTube và đạt hơn 15 tỷ lượt xem trên các nền tảng.Chương trình cũng nhận được nhiều giải thưởng danh giá, bao gồm bằng khen của Đài Truyền hình Việt Nam và giải Mai Vàng cho Chương trình trên nền tảng số truyền hình được yêu thích nhất.Chị đẹp đạp gió 2024 tuy không gây sốt bằng Anh trai vượt ngàn chông gai nhưng cũng đạt được thành công nhất định. Chương trình thu hút sự quan tâm của khán giả với dàn "chị đẹp" nổi tiếng và đạt hơn 4 tỷ lượt xem trên các nền tảng. Hiện tại, Chị đẹp đạp gió 2024 đang đi đến chặng cuối và sẽ bước vào vòng chung kết trong tháng 1 này.Nhà sản xuất YeaH1 chia sẻ về định hướng phát triển các chương trình giải trí chất lượng cao, trong đó Show It All sẽ tập trung phát hiện và đào tạo nghệ sĩ trẻ, còn Haha Farmer hướng đến quảng bá nông nghiệp Việt Nam.Phát hiện nhiều xe máy 'bỏ quên', cũ nát bên trong bãi giữ xe của Bến xe miền Tây, lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH Công an TP.HCM yêu cầu sớm có biện pháp xử lý, phòng nguy cơ cháy nổ.Tất cả sẽ có trong Bản tin Xem nhanh 12h, được phát trên thanhnien.vn cùng kênh YouTube Báo Thanh Niên. Kính mời quý vị theo dõi.Xem nhanh 12h của Báo Thanh Niên sẽ quay trở lại vào lúc 12 giờ trưa mai 10.1.2025 với những thông tin trong nước và quốc tế nóng hổi khác tại địa chỉ thanhnien.vn và kênh YouTube Báo Thanh Niên.
